Ανοξείδωτος χάλυβας: μπορεί να σκουριάσει;

Η ερώτηση απλή… ο ανοξείδωτος χάλυβας μπορεί να σκουριάσει; Οι περισσότεροι από εμάς θα σπεύσουν να απαντήσουν βροντόφωνα «ΟΧΙ». Είναι όμως και η σωστή απάντηση;
Η πεποίθηση ότι όταν κάτι είναι φτιαγμένο από ανοξείδωτο χάλυβα δεν μπορεί να σκουριάσει, όσο κι αν το κακομεταχειριστούμε είναι ευρέως διαδεδομένη… παρόλο που δεν υπάρχει πουθενά γραμμένο και ούτε αποδεικνύεται με κάποιο τρόπο, όλοι μας λίγο-πολύ έχουμε κάποια στιγμή πιστέψει πως η νέα μας κατσαρόλα για παράδειγμα, δεν πρόκειται ποτέ να σκουριάσει γιατί είναι ανοξείδωτη!

Ας βάλουμε λοιπόν τα πράγματα στην θέση τους… Όλα τα πράγματα πάνω στον πλανήτη γη κάποτε θα διαβρωθούν! Δεν υπάρχει τίποτα που να ζει για πάντα… Τουλάχιστον στον πλανήτη Γη! Υπάρχουν μόνο υλικά που αντέχουν περισσότερο από κάποια άλλα. Στη κατηγορία αυτή ανήκει και ο ανοξείδωτος χάλυβας.

Τι είναι ο ανοξείδωτος χάλυβας: «Ο ανοξείδωτος χάλυβας είναι κράμα σιδήρου–άνθρακα–χρωμίου με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χρώμιο 10,5% κ.β.  Το χρώμιο δημιουργεί ένα μικροσκοπικό στρώμα (10–100 nm) τριοξειδίου του χρωμίου (Cr2O3), το οποίο προστατεύει το μεταλλικό υπόστρωμα από την οξείδωση και την διάβρωση. Εκτός από χρώμιο, οι ανοξείδωτοι χάλυβες μπορεί να περιέχουν και άλλα κραματικά στοιχεία, όπως νικέλιο, μολυβδαίνιο, μαγγάνιο, κ.λπ. Σε σύγκριση με τους κοινούς χάλυβες, οι ανοξείδωτοι χάλυβες, εκτός από την πολύ υψηλότερη αντοχή στην διάβρωση, παρουσιάζουν επιπλέον και υψηλότερη μηχανική αντοχή. Χρησιμοποιούνται ευρέως σε πολλές εφαρμογές που απαιτούν αντοχή στην διάβρωση για λόγους οικονομικούς (π.χ. χημική βιομηχανία), για λόγους αισθητικούς (π.χ. αρχιτεκτονική) ή για λόγους υγιεινής (π.χ. μαγειρικά σκεύη).»πηγή: el.wikipedia.org

Από τον ορισμό λοιπόν μπορεί κανείς να καταλάβει πως ο ανοξείδωτος χάλυβας δημιουργήθηκε για να αντέχει περισσότερο στη διάβρωση όχι για να μην διαβρώνεται ποτέ (αν και κάτι τέτοιο θα βόλευε πολύ σε κάποιες περιπτώσεις..).

Τι είναι η σκουριά: «Η διάβρωση ή χημική διάβρωση είναι αυθόρμητο φαινόμενο χημικής διεργασίας και η φυσική του εξήγηση ανήκει στον επιστημονικό κλάδο της ηλεκτροχημείας. Κατά τη διάβρωση το μεταλλικό υλικό υπό την επίδραση του περιβάλλοντος χάνει ηλεκτρόνια, τα οποία δεσμεύονται (συνήθως) από το οξυγόνο του περιβάλλοντος.< …>Το φαινόμενο είναι, τις περισσότερες φορές, επιφανειακό, δηλαδή εντοπίζεται στην εκτεθειμένη προς το περιβάλλον επιφάνεια του μετάλλου. Υπάρχουν πολλά είδη και κατηγοριοποιήσεις διάβρωσης (ανάλογα με την επίδραση του περιβάλλοντος, του υλικού, αν το υλικό υφίσταται μηχανική καταπόνηση, κ.α.). <…> Κατά κύριο λόγο, ο όρος διάβρωση αναφέρεται σε μεταλλικά υλικά και κράματα μετάλλων, και όχι σε άλλα υλικά. Η διάβρωση συμβαίνει συνεχώς στη φύση και τα αποτελέσματά της είναι ορατά σε μεταλλικές, και όχι μόνο, κατασκευές. Η βροχή, για παράδειγμα, μπορεί να διαβρώσει σιγά – σιγά ένα μαρμάρινο άγαλμα, που αυτό συμβαίνει από τις διάφορες μικροποσότητες οξέων που περιέχονται στο νερό της βροχής, που αντιδρούν με ενώσεις του μαρμάρου σχηματίζοντας νέες ενώσεις σε μορφή κόνεως, γεγονός που συνεπάγεται την φθορά. Η πιο συνηθισμένη και γνωστή μορφή διάβρωσης είναι το σκούριασμα του σιδήρου, που είναι αποτέλεσμα αντίδρασης του σιδήρου με το οξυγόνο του αέρα με την βοήθεια και της βροχής, όπου και εδώ η σκουριά παίρνει γρήγορα τη μορφή σκόνης. Ειδικά η λέξη σκουριά αναφέρεται σε σιδηρές κατασκευές. Η γνωστότερη περίπτωση διάβρωσης είναι αυτή του σιδήρου (καστανέρυθρη σκουριά) η οποία είναι εντονότερη όταν ο αέρας έχει υγρασία.» πηγή: el.wikipedia.org

Συμπέρασμα: Ένα κράμα ανοξείδωτου χάλυβα υπερτερεί έναντι του κοινού σιδήρου. Αντέχει περισσότερο στο χρόνο και είναι πιο υγιεινό. Όμως θέλει και αυτό όπως όλα τη δική του φροντίδα. Προστατέψτε τα είδη από ανοξείδωτο χάλυβα από την υγρασία, τη θάλασσα και τη φωτιά.

Επειδή το άρθρο όμως βρίσκεται στο blog του psistis.gr και το ψήσιμο θέλει φωτιά, η συμβουλή “προστατεύστε το από τη φωτιά” είναι μάλλον ουτοπική. Πώς να προστατεύσετε εξάλλου τον καυστήρα σας ή την αντιφλογιστική σχάρα όταν βρίσκονται επάνω στη φωτιά; Ο ανοξείδωτος χάλυβας στις συγκεκριμένες περιπτώσεις θα βοηθήσει να αυξηθεί ο χρόνος ζωής τους. Αυτός είναι ο λόγος που (κάποιες…) κατασκευάστριες εταιρίες χρησιμοποιούν ανοξείδωτες αντιφλογιστικές σχάρες και καυστήρες. Ναι, θα σκουριάσουν κάποια στιγμή γιατί είναι αναλώσιμα είδη και κάποια στιγμή θα χρειαστεί να αντικατασταθούν. Όμως λόγω του ότι είναι φτιαγμένοι από ανοξείδωτο χάλυβα η στιγμή αυτή θα έρθει λίγο αργότερα από ότι θα ερχόταν εάν θα ήταν από απλό σίδηρο. 🙂

Leave a Reply